मलेसिया रोजगारीको २५ मेनपावरको सूचीबारे अल स्किल्सको स्पष्टिकरण ,‘नाम पर्दैमा छनोट वा सहमति भएको होइन’-अध्यक्ष किशोर शर्मा

काठमाडौं,मलेसियामा नेपाली श्रमिक पठाउने मेनपावर कम्पनीको संख्या सीमित गर्न लागिएको चर्चाबीच सार्वजनिक भएको २५ वटा वैदेशिक रोजगार व्यवसायी संस्थाको सूचीमा आफ्नो नाम समावेश भएको विषयमा अल स्किल्स इन्टरनेशनल ह्युमन रिसोर्स प्रा.लि.ले स्पष्टिकरण दिएको छ।
Foreign Workers Centralized Management System (FWCMS) अन्तर्गत सार्वजनिक रूपमा प्रसारित उक्त सूचीमा आफ्नो संस्थाको नाम परे पनि त्यसलाई औपचारिक छनोट, नियुक्ति, सहमति वा विशेष जिम्मेवारीका रूपमा नबुझ्न अल स्किल्सले आग्रह गरेको छ।
संस्थाका अध्यक्ष किशोर कुमार शर्माले आफू सिन्डिकेटको विपक्षमा रहेको स्पष्ट पार्दै मलेसिया रोजगारीमा आफूले कुनै पनि श्रमिक नपठाएको बताएका छन्। सार्वजनिक सूचीमा नाम समावेश हुँदैमा आफ्नो संस्था मलेसिया रोजगारीमा सीमित मेनपावरको समूहमा छनोट भएको अर्थ नलाग्ने उनको भनाइ छ।

‘म सिन्डिकेटको पक्षमा छैन, मलेसियाको रोजगारीमा मैले श्रमिकसमेत पठाएको छैन,’ शर्माले भनेका छन्, ‘त्यसैले सार्वजनिक भएको सूचीमा हाम्रो नाम समावेश हुँदैमा हामी कुनै सीमित समूहमा छनोट वा नियुक्त भएको भन्ने बुझाइ गलत हुन्छ।’

अल स्किल्सका अनुसार सूची तयार गर्ने प्रक्रिया, छनोटका आधार, जिम्मेवारी तथा कार्यक्षेत्रका विषयमा संस्थासँग हालसम्म कुनै औपचारिक परामर्श, सम्झौता, नियुक्ति वा पूर्वपत्राचार भएको छैन। सूचीमा नाम समावेश गर्नुअघि संस्थागत स्वीकृति वा आधिकारिक सहमति लिइएको जानकारीसमेत आफूहरूलाई प्राप्त नभएको संस्थाले जनाएको छ।

संस्थाले सूचीमा आफ्नो नाम उल्लेख भएको मात्र आधारमा त्यसलाई औपचारिक सहभागिता, नियुक्ति, सहमति वा सीमित मेनपावरमार्फत मात्र नेपाली श्रमिक पठाउने व्यवस्थाप्रतिको समर्थनका रूपमा नबुझ्न सरोकारवालालाई आग्रह गरेको छ।

सम्बन्धित आधिकारिक निकायबाट स्पष्ट निर्णय, जिम्मेवारी र लिखित जानकारी प्राप्त नभएसम्म आफूलाई FWCMS अन्तर्गत कुनै सीमित समूहमा औपचारिक रूपमा छनोट वा नियुक्त भएको संस्था नमान्ने अल स्किल्सले स्पष्ट पारेको छ।

अल स्किल्सले आफ्नो स्पष्टिकरणलाई FWCMS प्रणाली, नेपाल सरकार, मलेसिया सरकार वा सूचीमा समावेश अन्य मेनपावर कम्पनीको विरोधका रूपमा नलिनसमेत आग्रह गरेको छ। कुनै संस्था वा व्यवसायीको व्यावसायिक योग्यता, प्रतिष्ठा वा उसले प्राप्त गर्न सक्ने वैधानिक अवसरमाथि प्रश्न उठाउने उद्देश्य नरहेको संस्थाले जनाएको छ।

संस्थाका अध्यक्ष शर्माले वैदेशिक रोजगार क्षेत्रमा सीमित व्यवसायीको पहुँच वा नियन्त्रण कायम हुने गरी सिन्डिकेट निर्माण गर्ने कुनै पनि प्रयास आफूलाई स्वीकार्य नहुने बताएका छन्। राज्यले तोकेको कानून, नीति, नियम र व्यावसायिक मापदण्ड पूरा गर्ने सबै इजाजतप्राप्त मेनपावर कम्पनीले समान अवसर पाउनुपर्ने उनको धारणा छ।

मलेसिया नेपाली श्रमिकका लागि महत्वपूर्ण वैदेशिक रोजगार गन्तव्य भएकाले त्यहाँ श्रमिक पठाउने अवसर पारदर्शी, निष्पक्ष र प्रतिस्पर्धात्मक प्रक्रियाबाट उपलब्ध गराइनुपर्ने अल स्किल्सले जनाएको छ। निश्चित समूहलाई मात्र अवसर दिनेभन्दा कानून र मापदण्ड पूरा गरेका सबै संस्थाबीच समान प्रतिस्पर्धाको वातावरण निर्माण गर्नुपर्नेमा संस्थाले जोड दिएको छ।

सार्वजनिक रूपमा प्रसारित २५ संस्थाको सूची कसले तयार गरेको हो, कुन कानुनी तथा व्यावसायिक मापदण्डका आधारमा संस्था छनोट गरिएका हुन्, नेपालका सम्बन्धित निकायबाट नाम सिफारिस भएको हो वा मलेसियाली पक्षबाट छनोट गरिएको हो भन्ने विषयमा आधिकारिक जानकारी आउनुपर्ने अल स्किल्सको माग छ।

त्यस्तै, सूचीमा नाम समावेश गरिएका संस्थाको पूर्वसहमति, जानकारी वा संस्थागत स्वीकृति लिइएको थियो कि थिएन भन्ने विषयसमेत स्पष्ट पार्नुपर्ने संस्थाले जनाएको छ।

यदि मलेसिया रोजगारीका लागि निश्चित संख्याका मेनपावर कम्पनीलाई मात्र श्रमिक पठाउने अधिकार वा पहुँच दिने व्यवस्था गर्न लागिएको हो भने त्यसको कानुनी आधार, छनोटका मापदण्ड, छनोट प्रक्रिया, जिम्मेवार निकाय, कार्यअवधि, अनुगमन तथा पुनरावलोकनको व्यवस्था सार्वजनिक गर्नुपर्ने अल स्किल्सले माग गरेको छ।

यस्तो महत्वपूर्ण विषयमा अस्पष्टता कायम रहँदा वैदेशिक रोजगार व्यवसायीबीच भ्रम, अविश्वास र अस्वस्थ प्रतिस्पर्धा बढ्न सक्ने संस्थाको भनाइ छ। सीमित संस्थालाई मात्र विशेष वा दीर्घकालीन पहुँच प्रदान गर्ने व्यवस्थाले व्यवसायीबीच असमानता सिर्जना गर्नुका साथै स्वस्थ प्रतिस्पर्धालाई कमजोर बनाउन सक्ने र त्यसको प्रभाव अन्ततः नेपाली श्रमिकको रोजगारीका अवसर, भर्ती लागत तथा सेवा गुणस्तरमा समेत पर्न सक्ने संस्थाले जनाएको छ।

अल स्किल्सले नेपाली श्रमिकको सुरक्षित तथा व्यवस्थित भर्ती, श्रमिक अधिकारको संरक्षण, भर्ती प्रक्रियामा पारदर्शिता, लागत नियन्त्रण र उत्तरदायित्व अभिवृद्धि गर्ने उद्देश्यले लागू हुने कानुनसम्मत प्रणालीलाई सकारात्मक रूपमा लिने जनाएको छ।

नेपाल सरकार र मलेसिया सरकारका सम्बन्धित निकायबाट स्पष्ट कानुनी आधार, पारदर्शी मापदण्ड र निष्पक्ष प्रक्रियामार्फत जिम्मेवारी वा अवसर प्रदान भएमा प्रचलित कानून तथा सरकारी निर्देशनको पूर्ण पालना गर्दै सहकार्य गर्न आफूहरू तयार रहेको संस्थाले स्पष्ट पारेको छ।

साथै, श्रम, रोजगार तथा सामाजिक सुरक्षा मन्त्रालय, वैदेशिक रोजगार विभाग, नेपाल वैदेशिक रोजगार व्यवसायी संघ तथा मलेसिया रोजगारीसँग सम्बन्धित आधिकारिक निकायले सार्वजनिक भएको २५ संस्थाको सूचीबारे तथ्यमा आधारित स्पष्ट जानकारी सार्वजनिक गर्नुपर्ने मागसमेत गरिएको छ।

आधिकारिक पुष्टि नहुँदासम्म अनुमान, गलत व्याख्या वा भ्रामक प्रचार नगर्न सञ्चारमाध्यम, वैदेशिक रोजगार व्यवसायी तथा सरोकारवालालाई आग्रह गर्दै अल स्किल्सले सूचीमा आफ्नो नाम समावेश भए पनि त्यसको निर्माणमा आफ्नो प्रत्यक्ष भूमिका, पूर्वमाग, औपचारिक सहमति वा संस्थागत समर्थन नरहेको पुनः स्पष्ट पारेको छ।

संस्थाले कानूनको पूर्ण पालना, पारदर्शी प्रक्रिया, निष्पक्ष प्रतिस्पर्धा, नेपाली श्रमिकको हित तथा सबै इजाजतप्राप्त मेनपावर कम्पनीबीच समान अवसर र सम्मानपूर्ण सहकार्यलाई आफ्नो प्राथमिकता रहेको जनाएको छ।