पर्यटनलाई नेपालको पहिलो राष्ट्रिय उद्योग बनाऔँ’ अभियानले पायो राष्ट्रिय समर्थन, NATTA को नेतृत्वमा युबिका भण्डारीको एजेन्डा किन बन्दैछ केन्द्रबिन्दु ?

काठमाडौं । नेपाल एसोसिएसन अफ टुर एन्ड ट्राभल एजेन्ट्स (NATTA) को आगामी नेतृत्वलाई लिएर पर्यटन क्षेत्रभित्र बहस तीव्र बन्दै गएको छ। यसैबीच वर्तमान महासचिव युबिका भण्डारीले अघि सारेको ‘पर्यटनलाई नेपालको पहिलो राष्ट्रिय उद्योग बनाऔँ’ अभियानले पर्यटन व्यवसायीको घेराभन्दा बाहिर पुगेर राष्ट्रिय बहसको रूप लिन थालेको छ। पर्यटन क्षेत्रका व्यवसायी, होटल सञ्चालक, ट्राभल उद्यमी, हवाई सेवा क्षेत्र, उद्योगी–व्यवसायी, कलाकार, सञ्चारकर्मी, शिक्षाविद् तथा विभिन्न पेशा–व्यवसायमा आबद्ध व्यक्तिहरूको बढ्दो समर्थनले अभियानलाई थप बल पुर्‍याएको छ।

नेपालको अर्थतन्त्रका प्रमुख आधारमध्ये पर्यटनलाई दशकौँदेखि उच्च सम्भावना भएको क्षेत्र मानिए पनि नीति निर्माण, बजेट, पूर्वाधार र दीर्घकालीन रणनीतिमा अपेक्षित प्राथमिकता पाउन नसकेको गुनासो पर्यटन क्षेत्रले गर्दै आएको छ। यही सन्दर्भमा युबिका भण्डारीले अघि सारेको ‘पर्यटनलाई नेपालको पहिलो राष्ट्रिय उद्योग बनाऔँ’ भन्ने अवधारणाले पर्यटनलाई राष्ट्रिय विकासको मूल एजेन्डामा ल्याउने प्रयास गरेको पर्यटन क्षेत्रका जानकारहरूको भनाइ छ।

अभियानले पर्यटनलाई होटल, ट्राभल एजेन्सी वा उड्डयन सेवामा मात्र सीमित नराखी सम्पूर्ण अर्थतन्त्रसँग जोडिएको क्षेत्रका रूपमा प्रस्तुत गरेको छ। पर्यटन बढ्दा किसानको उत्पादनले बजार पाउँछ, हस्तकला र स्थानीय उत्पादनको माग बढ्छ, यातायात र उड्डयन क्षेत्र चलायमान हुन्छ, सांस्कृतिक सम्पदाको संरक्षणमा लगानी बढ्छ, स्थानीय युवाले रोजगारी पाउँछन् र गाउँदेखि शहरसम्म आर्थिक गतिविधि विस्तार हुन्छ। यही कारण अभियानले पर्यटनलाई ‘राष्ट्रिय उद्योग’को मान्यता दिनुपर्ने मागलाई जोडदार रूपमा उठाएको छ।

अभियानको अर्को विशेषता भनेको यसले फरक–फरक क्षेत्रका व्यक्तिहरूलाई एउटै उद्देश्यमा जोड्न सफल भएको हो। पर्यटन विज्ञदेखि सञ्चारकर्मी, उद्योगीदेखि कलाकार, स्थापित व्यवसायीदेखि नयाँ पुस्ताका उद्यमीसम्म एउटै अभियानमा उभिनु सामान्य घटना नभएको सरोकारवालाहरू बताउँछन्। उनीहरूका अनुसार यसले पर्यटनलाई केवल व्यवसायिक मुद्दा होइन, राष्ट्रिय आर्थिक समृद्धिको साझा एजेन्डाका रूपमा स्थापित गर्न थालेको संकेत दिएको छ।

अभियानकी अभियन्ता तथा NATTA की महासचिव युबिका भण्डारीले पर्यटनलाई पहिलो राष्ट्रिय उद्योग बनाउने विषय नारामा सीमित हुन नहुने बताउँछिन्। उनका अनुसार यसका लागि स्पष्ट राष्ट्रिय नीति, स्थिर बजेट, अन्तर्राष्ट्रिय बजार प्रवर्द्धन, गुणस्तरीय पूर्वाधार, सहज हवाई पहुँच, डिजिटल रूपान्तरण, दक्ष जनशक्ति उत्पादन तथा निजी क्षेत्रसँगको प्रभावकारी साझेदारी आवश्यक छ।

भण्डारी भन्छिन्, “यो कुनै एक व्यक्ति वा संस्थाको अभियान होइन। यो पर्यटनमार्फत समृद्ध नेपाल निर्माण गर्न चाहने सम्पूर्ण नेपालीको साझा अभियान हो। पर्यटन उठ्दा होटल मात्र चल्दैन, किसानको उत्पादन बिक्छ, स्थानीय युवाले रोजगारी पाउँछन्, संस्कृति जोगिन्छ, उद्यमशीलता बढ्छ र देशभर आर्थिक गतिविधि विस्तार हुन्छ।”

उनका अनुसार अब पर्यटनलाई सम्भावनाको विषयका रूपमा मात्र चर्चा गरेर पुग्ने अवस्था छैन। नीति, योजना र कार्यान्वयनलाई परिणाममुखी बनाउँदै पर्यटनलाई अर्थतन्त्रको प्रमुख इन्जिनका रूपमा स्थापित गर्नुपर्ने बेला आएको छ।

यही एजेन्डाका कारण आगामी NATTA नेतृत्वका लागि युबिका भण्डारीको चर्चा उल्लेखनीय रूपमा बढेको पर्यटन क्षेत्रका व्यवसायीहरू बताउँछन्। सक्षम व्यवस्थापन, संस्थागत अनुभव, नीतिगत स्पष्टता र पर्यटनलाई राष्ट्रिय बहसको केन्द्रमा ल्याउने पहलका कारण उनको नेतृत्वप्रति सकारात्मक अपेक्षा बढ्दै गएको उनीहरूको भनाइ छ।

पर्यटन क्षेत्रका जानकारहरूका अनुसार अब नेतृत्व केवल संस्था सञ्चालनमा सीमित रहने समय छैन। अन्तर्राष्ट्रिय बजारमा नेपालको पर्यटन प्रवर्द्धन, निजी क्षेत्र र सरकारबीच प्रभावकारी समन्वय, डिजिटल मार्केटिङ, लगानी विस्तार, नयाँ गन्तव्यको विकास र नीतिगत सुधारलाई एकसाथ अघि बढाउन सक्ने नेतृत्वको आवश्यकता छ। यही कारण यसपटक नेतृत्व चयनमा एजेन्डा र दृष्टिकोणलाई विशेष महत्वका साथ हेरिएको छ।

अभियानले अहिले पर्यटन क्षेत्रभित्र सकारात्मक बहसको वातावरण सिर्जना गरेको छ। पर्यटनलाई राष्ट्रिय प्राथमिकताको केन्द्रमा राख्नुपर्ने माग अब व्यवसायीको मात्र नभई विभिन्न क्षेत्रका नागरिकको साझा आवाज बन्दै गएको देखिन्छ। सयौँ व्यक्तिको प्रत्यक्ष समर्थन र हजारौँ नागरिकको ऐक्यबद्धताले यो अभियानलाई थप सशक्त बनाएको छ।

सरकारले पनि पर्यटनलाई राष्ट्रिय अर्थतन्त्रको प्रमुख आधारका रूपमा स्वीकार गर्दै दीर्घकालीन नीति, पर्याप्त बजेट, प्रभावकारी कार्ययोजना, पूर्वाधार विकास र निजी क्षेत्रसँगको परिणाममुखी सहकार्यलाई प्राथमिकता दिनुपर्ने आवाज अभियानले उठाएको छ।

पर्यटन क्षेत्रका सरोकारवालाहरूको विश्वास छ—यदि नेपालले पर्यटनलाई साँच्चिकै पहिलो राष्ट्रिय उद्योगका रूपमा स्थापित गर्न सके देशमा रोजगारी सिर्जना, विदेशी मुद्रा आर्जन, ग्रामीण अर्थतन्त्रको विकास, लगानी विस्तार र समग्र आर्थिक समृद्धिमा नयाँ अध्याय सुरु हुनेछ।

यही विश्वास र स्पष्ट एजेन्डाका साथ अघि बढेको ‘पर्यटनलाई नेपालको पहिलो राष्ट्रिय उद्योग बनाऔँ’ अभियानले अब पर्यटन क्षेत्रको सीमाभन्दा बाहिर राष्ट्रिय बहसको रूप लिएको छ। अभियानले दिएको सन्देश स्पष्ट छ—पर्यटनलाई प्राथमिकता दिने देशले मात्रै समृद्धिको यात्रालाई तीव्र बनाउन सक्छ।

पर्यटन उठे, नेपाल उठ्छ। पर्यटनलाई नेपालको पहिलो राष्ट्रिय उद्योग बनाऔँ।