इरानी ट्यांकरलाई अमेरिकी नौसेनाको कडा चेतावनी, समुद्री मार्गमा तनाव चुलियो

काठमाडौं ,मध्यपूर्वको समुद्री क्षेत्रमा तनाव तीव्र बन्दै गएको छ। United States Narvey ले इरानतर्फ गइरहेका ट्यांकर र जहाजहरूलाई स्पष्ट चेतावनी दिँदै फर्किन निर्देशन दिएको दाबी सार्वजनिक भएपछि अन्तर्राष्ट्रिय समुदायमा चासो बढेको छ।
U.S. Central Command (सेन्टकम) ले सार्वजनिक गरेको भनिएको अडियो–भिडियो सन्देशमा अमेरिकी पक्षले इरानका बन्दरगाह र तटीय क्षेत्रमा “नौसैनिक अवरोध” लागू गरिएको उल्लेख गर्दै कुनै पनि जहाजलाई उक्त क्षेत्रमा प्रवेश नगर्न निर्देशन दिएको छ । सन्देशमा अवज्ञा गरे बल प्रयोग गरिने चेतावनी समेत दिइएको छ।
रिपोर्टहरूका अनुसार Strait of Hormuz र Gulf of Oman आसपास क्षेत्रमा अमेरिकी युद्धपोतहरूको बाक्लो उपस्थिति देखिएको छ। यस क्षेत्रमा विश्वको महत्वपूर्ण तेल आपूर्ति मार्ग रहेकोले स्थिति झन् संवेदनशील बनेको विश्लेषकहरू बताउँछन्।
तर, यस्ता दाबीहरू स्वतन्त्र रूपमा पूर्ण रूपमा पुष्टि भइसकेका छैनन्। कुनै औपचारिक अन्तर्राष्ट्रिय घोषणा वा United Nations को स्वीकृति बिना “पूर्ण नाकाबन्दी” लागू हुनु कानुनी रूपमा विवादास्पद मानिन्छ। अन्तर्राष्ट्रिय कानूनअनुसार यस्तो कदम युद्धसरह मानिन सक्ने विशेषज्ञहरूको भनाइ छ।
यता Iran ले भने यसबारे औपचारिक प्रतिक्रिया सार्वजनिक गरिसकेको छैन। तर विगतका घटनाक्रम हेर्दा इरानले यस्ता कदमलाई चुनौती दिने सम्भावना रहेको विश्लेषण गरिएको छ।
ऊर्जा बजारमा समेत यसको प्रभाव देखिन थालेको छ। यदि स्थिति थप चर्किएमा विश्वव्यापी तेल आपूर्ति र मूल्यमा ठूलो असर पर्ने आकलन गरिएको छ।
हालसम्म केही व्यापारिक जहाजहरूले मार्ग परिवर्तन गरेको वा फर्किएको अनौपचारिक जानकारी आए पनि पूर्ण नाकाबन्दी सफल भएको भन्ने दाबी पुष्टि हुन बाँकी छ।
समग्रमा, अमेरिकी कदमको दाबीले क्षेत्रीय सुरक्षा, अन्तर्राष्ट्रिय व्यापार र ऊर्जा आपूर्तिमा गम्भीर प्रभाव पार्ने संकेत दिएको छ। परिस्थिति कता मोडिन्छ भन्ने विषयमा विश्व समुदायको ध्यान अहिले यसै क्षेत्रमा केन्द्रित छ।